Guatemala, hoe het begon

Context

San Rafael Pie De La Cuesta maakt deel uit van het departement San Marcos in het zuidwestelijk hoogland van Guatemala, dicht bij de grens met Mexico. Het is een heel rustig dorp dat gelegen is op 30 minuten rijden van El Tumbador, de plaats waar Tumbador VZW zijn ontstaan kende.

Het verhaal van het Asociación Gissell in San Rafael Pie de la Cuesta gaat terug tot in 2003.

Thelma Morales, afkomstig van San Rafael, maar woonachtig in Los Angeles, komt op het idee om op één of andere manier hulp te bieden aan kinderen met speciale behoeften in San Rafael.

 

Probleemstelling

Kinderen en personen met een beperking kunnen amper zelfstandig overleven, laat staan dat ze een of andere vorm van therapie kunnen bekostigen. Ze vallen buiten het sociale vangnet. De statistieken wijzen dan ook uit dat er een heel groot verband bestaat tussen handicap en armoede, veel groter dan in het Noorden.
Indirect wil Tumbador vzw met het revalideren van personen met een handicap – en het bevorderen van hun zelfstandigheid – ook aan armoedebestrijding doen.
Iedere persoon zou de kans moeten krijgen zijn/haar capaciteiten optimaal te gebruiken en daar willen wij mee aan werken.

Historiek van Fundación Los Angeles Gissell

2019

Lise Vanduffel, kinesitherapeute (vrijwilliger)

Naast het werken met de kinderen in het revalidatiecentrum Asociación Gissell zal Lise ook kijken of het mogelijk is het revalidatiecentrum uit te breiden naar volwassenen toe. Verder zal ze rondtrekken om andere projecten in Guatemala te bezoeken. Samen met Tumbador vzw zal ze kijken wat de noden zijn en of de hulp uitgebreid kan worden.
 

2019

2016

Anouk De Permentier, ergotherpeute (vrijwilliger)

Anouk vertrekt als 27-jarige ergotherapeut naar San Rafael. Zij heeft 5 jaar ervaring als ergotherapeut, de meeste ervaring heeft ze met kinderen en jongeren met een zware meervoudige beperking. Zij werkt in Guatemala zowel in San Rafael als in Retalhuleu. In het project in San Rafael werkt ze de ergotherapie verder uit aangezien daar een grote vraag naar is. Retalhuleu is een instelling die nog geen ondersteuning van vzw Tumbador krijgt maar hier wel naar vraagt. Anouk gaat op prospectie en gaat na waar en hoe Tumbador vzw hen kunnen helpen.
 

2011-2016

Geen vrijwilligers ter plaatse, wel blijvende financiële ondersteuning en nauw contact

De nood aan een nieuwe vrijwilliger is niet meer groot. Het project draait volledig op lokaal personeel. Tijdelijk worden er daarom geen nieuwe vrijwilliger meer uitgestuurd. Tumbador vzw blijft wel financieel ondersteunen, behoudt contact met Fundaction Asociacion Gissell en blijft het project opvolgen.

Siebrig Scheeres, oud-vrijwilliger, trekt voor onbepaalde tijd terug naar Guatemala en is een tijd lang onze contactpersoon ter plaatse.

Vzw Stijn heeft beslist op zoek te gaan naar een nieuw project om mee samen te werken. Ze blijven actief binnen de werkgroep San Rafael van vzw Tumbador en zijn ook bereid steun te bieden aan de projecten in Peru.

 

2011-2016

2010

Mira Maas, kinesitherapeute (vrijwilliger) en Kristien Claeys, opvoedster (vrijwilliger)

Na een jaar zonder vrijwilliger van vzw Tumbador komt er vanuit San Rafael toch weer de vraag om een kinesitherapeut te sturen. Zo vertrekt Mira Maas in 2010 naar San Rafael. Later op het jaar vertrekt eveneens Kristien Claes van vzw Stijn. Ze helpt er net als Marijke als opvoedster mee in het klasje speciale opvoeding.
 

2010

Uitbreiding personeelsbestand

In 2010 dringt zich de nood op voor een personeelsuitbreiding: in het voorjaar van 2011 worden er 6 nieuwe personeelsleden waaronder 1 nieuwe licentiaat kinesitherapie, 4 nieuwe leerkrachten en een poetsvrouw aangenomen.
 

2010

2009

Samenwerkingsverband met vzw Stijn. Marijke Nickmans, opvoedster (vrijwilliger)

In 2009 is er een samenwerkingsverband met vzw Stijn gesloten. Vzw Stijn ondersteunt het project op vlak van tijdsbesteding en onderwijs voor kinderen met een beperking.

Marijke Nickmans vertrekt in 2009 als opvoedster van vzw Stijn naar San Rafael. Haar taken bestaan uit het opleiden van een lokale leerkracht, het verruimen en variëren van het activiteitenaanbod, en via huisbezoeken tips geven aan de ouders ivm  ADL (activiteiten van het dagelijks leven).

 

2009

Officiële opening nieuw revalidatiecentrum

In 2009 wordt het nieuwe revalidatiecentrum officieel geopend. Zo verhuizen zowel het klasje speciale opvoeding als de kinesitherapie van "La Casa Verde" van Rafael Wug naar het nieuwe revalidatiecentrum, enkele kilometers buiten het centrum van San Rafael.

Geleidelijk aan stijgt het aantal patiënten en schoolgaande kinderen. Dit heeft onder meer te maken met de betere zorg die ze kunnen bieden door uitbreiding van de revalidatie- en leermogelijkheden voor patiënten en kinderen.

 

2009

2008

Siebrig Scheeres, kinesitherapeute (vrijwilliger)

Stefanie wordt opgevolgd door Siebrig Scheeres. Siebrig zet het werk van Stefanie verder en helpt mee bij het inrichten van het nieuwe revalidatiecentrum.

 

2007

Stefanie Vanbeveren, kinesitherapeute – 1e vrijwilliger in San Rafael

In 2007 vertrekt Stefan Vanbeveren een jaar naar San Rafael PDC. Haar taken bestaan er vooral in om patiënten te behandelen, het patiëntenaantal te verhogen dmv sensibilisering, het opleiden van de lokale kinesitherapeuten en het deelnemen/mee organiseren aan/van activiteiten voor patiënten.

 

2007

2006

Revalidatiecentrum verhuist naar ‘La Casa Verde’ van Rafael Wug

In 2006 verhuist het centrum naar "La Casa Verde" van Rafael Wug.
In de beginperiode wordt dagelijks speciale opvoeding en meermaals per week logopedie voorzien.

Rafel Wug stelt aanvankelijk een deel van zijn huis ter beschikking voor het schooltje en geeft daarna een terrein voor de bouw van een nieuw revalidatiecentrum cadeau.
In juni 2006 is de bouw van het nieuwe revalidatiecentrum een feit.

In 2001 maakte Kim Caluwé reeds kennis met de familie Wug tijdens haar verblijf in Guatemala. In november 2006 gaat Kim op verkenning naar plaatsen in de buurt van El Tumbador waar revalidatie niet of onvoldoende aanwezig is. Dit betekende de start van een concrete samenwerking tussen San Rafael en vzw Tumbador.

Tumbador vzw besluit het project in San Rafael financieel te steunen voor de bouw van het centrum. Daarnaast wordt de logistieke ondersteuning van een Belgische kinesitherapeuten in San Rafael beloofd. Ook worden activiteiten die socio-culturele integratie bevorderen, gesteund.

2005

Start revalidatiecentrum in San Rafael zelf in de garage van het huis van Merlin

In 2005 is de tijd rijp om zelf een revalidatiecentrum op te starten, mede dankzij de verkregen fondsen vanuit de VS en donaties van materiaal. Aanvankelijk bevindt het centrum zich in de garage van het huis van Merlin, maar verandert nadien geregeld van locatie.

 

2005

2003-2004

Kinderen uit San Rafael krijgen 1x per week revalidatie in het centrum van Padre Freddy

Het komt Lidia en Merlin ter ore dat er in El Tumbador een revalidatecentrum voor kinderen met een beperking bestaat. Dit centrum is opgericht door de Belgische Padre Freddy en Kim Caluwé trok in 2001 hierheen voor 1 jaar vrijwilligerswerk als kinesitherapeute.

Het dorp El Tumbador ligt op meer dan een uur rijden van San Rafael en heeft in oorsprong de naam aan onze vzw gegeven.

In overleg met Padre Freddy komen Lidia en Merlin overeen dat een 20-tal kinderen 1x/week naar het centrum in El Tumbador gebracht worden voor therapie. Van mei 2003 tot eind 2004 rijdt een bus de kinderen wekelijks naar El Tumbador.

Oorspronkelijk zakt Martita Monterroso, de hulpkinesiste van El Tumbador, ook 1x/ week af naar San Rafael om kinesitherapie te geven. In mei 2005 geeft Martita haar ontslag in El Tumbador en wordt ze een vaste waarde als kinesitherapeute in San Rafael.

 

2003

Bezoek Thelma aan San Rafael – een idee voor een lokaal revalidatiecentrum ontstaat

Thelma bezoekt haar thuisstad San Rafael en brainstormt met Lidia Barrios over hoe men  "niños especiales", kinderen met een beperking zou kunnen opsporen en helpen. Typisch worden deze kinderen vaak ‘weggestopt’.
In de daaropvolgende maanden probeerde Lidia om via een revalidatiecentrum in Malacatán een lijst vast te krijgen met kinderen met een beperking in San Rafael.
Merlin Morales, een zus van Thelma, schiet eveneens ter hulp.
Dit is de start van een nauwe samenwerking tussen Lidia en Merlin, twee bezielers van het lokale project.

 

2003

2003

Gissell, dochter van Thelma en Virgilio krijgt in Los Angeles gespecialiseerde ondersteuning

Thelma en haar echtgenoot Virgilio De León hebben een dochtertje met autisme, Gissell. Thelma is afkomstig uit San Rafael maar woont samen met haar echtgenoot en dochter in Los Angeles.
Dankzij de ondersteuning van een gespecialiseerd team in LA krijgt hun dochter, Gissell ondanks de diagnose van autisme, toch de kans zich maximaal te ontplooien.
Het doet Thelma beseffen hoe anders de situatie in haar thuisland Guatemala is en welke economische en psychosociale druk daar een kind met een beperking met zich meebrengt.